ROTTERDAM - Tja, die naam. Ramadan. Tariq Ramadan. Het is een mooie naam voor een wereldberoemde islamprofessor.


Een wonderlijk toeval? Dat valt wel mee. De prof legt uit dat de benaming ramadan niets anders is dan de benaming van de vastenmaand en dat er in de Arabische wereld talloze families zijn met die naam. Hij vertelt het met een minzaam glimlachje.

Als direct daarop ter sprake komt dat een viertal verslaggevers van deze krant de komende maanden de vastenmaand aan den lijve gaat ondervinden, breekt de beminnelijke glimlach weer door. ?Veel vrienden van me hebben het geprobeerd.??

Maar dan volgen een paar strenge zinnen. Niet-moslims denken volgens Ramadan doorgaans dat het vasten niet meer behelst dan niet eten en drinken bij daglicht. ?Maar vasten is veel meer dan een lichamelijke zaak. De ramadan is geschikt voor zelfreflectie.??

Tariq Ramadan is een internationaal geziene islamoloog. Voorstanders roemen zijn kijk op de moderne islam, tegenstanders herkennen fundamentalistische trekjes. De gemeente Rotterdam gunde hem een aanstelling op de leerstoel Burgerschap en Identiteit op de Erasmus Universiteit. Hoopt dat hij een prominente rol kan gaan spelen in het maatschappelijk debat. Ramadan is zich bewust van deze taak. En dus geeft hij deze krant graag kort college over de zin van het vasten.

Vertelt dat de ramadan bij uitstek een maand is om uit de dagelijkse routine te stappen en weer dankbaar te zijn voor het eten, het drinken, ja, zelfs de zuurstof die ons gewone stervelingen dag in dag uit zijn gegeven. En hij pleit voor nederigheid en bescheidenheid. De mens moet weten dat ie mens is. En geen engel.

De professor is vandaag voorbereid op onwetendheid. Antwoordt dus geduldig, ook op rare vragen

Dat vasten, dat lijden, die bescheidenheid, die nederigheid. Het lijkt wel calvinistisch protestantisme. Het leven mag niet leuk zijn. Zoiets?

?Vasten is een universeel religieus gebruik. Maar ik zou de ramadan niet calvinistisch willen noemen. Het protestantisme heeft de neiging de vrolijkheid van het leven te ontkennen. De islam is veel positiever. De eeuwige zonde bestaat daar niet. De mens is volgens de islam onschuldig van natuur. In principe is alles toegestaan.??

Alcohol ook?

?Nee, Alcohol vertroebelt de blik. Maar seks bijvoorbeeld mag wel. Seks is plezier. De profeet heeft gezegd dat gemeenschap als een gebed kan worden gezien. Op een voorwaarde: als de vrouw het goed vindt en er plezier aan beleeft. Het is wel belangrijk dat de mens zichzelf bij al het genieten niet vergeet.??

Ondanks alle ontberingen geldt de ramadan in moslimkringen als een feestmaand, als een maand om met familie en vrienden door te brengen. Acht op de tien moslims doen er doorgaans aan mee, waar slechts twee van de tien moslims nog dagelijks richting Mekka bidden.

?Ik heb die maand nodig. Mijn leven is een leven van veel reizen, van lezingen? een druk leven. Het is goed dat ik tijdens de ramadan door God bij Hem word teruggeroepen.??

Maar is zon vastenmaand nog wel iets van deze moderne tijd vol overvloed en verleiding?

?Juist in deze consumptiemaatschappij is de ramadan nodig. Je eet. Je drinkt. Tot zelfreflectie komt een mens niet meer.??

Hij past de komende maand zijn dagritme aan. Het levenstempo gaat omlaag. Minder reizen, meer bidden en tijd voor (zelf)studie. En dagelijks gaat om vier uur de wekker. ?Om te bidden en te eten.??

Voor de verslaggevers van deze krant, die de komende weken al vastend door het leven zullen gaan, heeft hij wat tips paraat.

?Word niet te geobsedeerd door eten en drinken. Concentreer je op jezelf. Op je hart. En vast als de mens die je bent, vast niet als moslim. En ga niet elke avond na zonsopgang heel veel eten. Dan heeft het vasten geen zin gehad.??

Ramadan waarschuwt dat het niet gemakkelijk wordt. ?Vooral tijdens de eerste dagen zal er steeds die hoofdpijn zijn.??

Een paracetamolletje mag niet?

?Nee! Het lichaam zal dus aanvankelijk flink protesteren. Elke dag rond een uur of drie, vier zal je je hongerig voelen. Maar daarna wordt het gemakkelijker. Na drie, vier dagen trekt de honger weg. Dan is het lichaam gewend.??

AD Dagblad